MD-1

Wraz z końcem lat 50-tych, w obliczu narastającego zagrożenia kolejnym globalnym konfliktem zbrojnym, w którym prawdopodobne wydawało się użycie środków masowego rażenia, w ZSRR podjęto decyzję o zaprojektowaniu nowej serii masek przeciwgazowych, których przeznaczeniem była ochrona dzieci, które ze względu na swój wiek były niezdolne do korzystania z masek GP-4/u, a później także SzM-62/u. W tym celu wdrożono model MD-1, produkowany w pięciu rozmiarach i różniący się znacząco w zależności od wielkości. Najmniejszy z nich - oznaczony cyfrą „1" przeznaczony był dla najmniejszych dzieci w wieku od około roku życia wzwyż, natomiast największy - 5, dla nastolatków w wieku od ok. 15 lat. Zauważalną różnicą jest stosowanie trzech rozmiarów szkieł okularowych - najmniejszych w rozmiarze 1, ze względu na wymiary niedostosowany do montażu wkładek przeciwpotnych, średnich w rozmiarach 2-4, dla których opracowano specjalne wkładki przeciwpotne, niekompatybilne z innymi radzieckimi maskami oraz dużych, identycznych jak w przypadku innych radzieckich masek i również dostosowanych do montażu wkładek. W toku produkcji dokonano nieznacznych modyfikacji, które dotknęły głownie osłonę zaworu wydechowego oraz nagłowie. W pierwszej wersji przypomina ono to, które stosowane było w maskach GP-4, natomiast w późniejszym wariancie znacznie bliżej mu do ostatniej wersji GP-4u. Wraz z częściami twarzowymi stosowane były trzy różne modele filtropochłaniaczy, od których zależna jest nazwa całego zestawu. Są to kolejno DP-6, DP-6M oraz GP-5. Pierwszy z nich zewnętrznie jest niemożliwy do rozróżnienia względem pochłaniacza GP-4/u, drugi charakteryzuje się znacznie mniejszymi wymiarami oraz wagą, a trzeci jest doskonale znany z zestawów GP-5 (gdzie dołączana była część twarzowa SzM-62/u). Maski wraz z wymienionymi filtropochłaniaczami były oznaczane kolejno jako: DP-6, DP-6m oraz PDF-7. Pewną konsternację może budzić także fakt stosowania jeszcze innego nazewnictwa w przypadku skompletowanych skrzyń, zawierających po 40 zestawów masek MD-1. W zależności od ilości danego rozmiaru w skrzyni rozróżnia się oznaczenia:

  • PDF-D (ПДФ-Д od Дошкольный - przedszkolny) - przedział wiekowy 1-7 lat, maski MD-1 w rozmiarach od 1 do 4,

  • PDF-DA (ПДФ-ДА od Дошкольный - przedszkolny) - przedział wiekowy 1-7 lat, maski MD-1 w rozmiarach od 1 do 4,

  • PDF-Sz (ПДФ-Ш od Школьный - szkolny) - przedział wiekowy 8-17 lat, maski MD-1 i SzM-62/u w rozmiarach 2-4 (MD-1, 22 szt.) i 0-3 (SzM-62/u, 18 szt.),

  • PDF-SzA (ПДФ-ШA od Школьный - szkolny) - przedział wiekowy 8-17 lat, maski MD-1A i SzM-62/u w rozmiarach 3-4 (MD-1, 9 szt.) i 0-3 (SzM-62/u, 31 szt.).

Plakat

MD-1 rozmiar 2-4 (wersja wczesna)

Wersja pośrednia MD-1, rozmiar 4. Pod względem konstrukcyjnym identyczna z rozmiarami 2 i 3. Wersja wczesna maski z nagłowiem mocno inspirowanym modelem GP-4 oraz wczesnymi wersjami GP-4u. Zauważalne inne oznaczenia oraz mniejsza średnica otworów w osłonie zaworu wydechowego. Pośredni rozmiar szkieł. Egzemplarz wyprodukowany w roku 1960.

MD-1 model 1 - widok 1
MD-1 model 1 - widok 2
MD-1 model 1 - widok 3
MD-1 model 1 - widok 4
MD-1 model 1 - widok 5
MD-1 model 1 - widok 6
MD-1 model 1 - widok 7

MD-1 rozmiar 2-4 (wersja późna)

Identyczny model maski jak w poprzednim przypadku. Nagłowie w pełni materiałowe, wersja po modyfikacji. Egzemplarz wyprodukowany w roku 1985.

MD-1 model 2 - widok 1
MD-1 model 2 - widok 2
MD-1 model 2 - widok 3
MD-1 model 2 - widok 4
MD-1 model 2 - widok 5
MD-1 model 2 - widok 6

MD-1 rozmiar 5 (wersja późna)

Największy produkowany rozmiar, budową mocno przypominający maskę GP-4u. Średnica szkieł okularowych standardowa dla radzieckich masek przeciwgazowych z tego okresu (59 mm). Nagłowie po modyfikacji. Egzemplarz wyprodukowany w 1978 roku.

MD-1 model 3 - widok 1
MD-1 model 3 - widok 2
MD-1 model 3 - widok 3
MD-1 model 3 - widok 4
MD-1 model 3 - widok 5
MD-1 model 3 - widok 6
MD-1 model 3 - widok 7

Zestawy

W skład zestawów, oprócz części twarzowej MD-1, wchodziła także specjalna, dwukomorowa torba Typ Z (z wąskim lub szerokim pasem biodrowym), wzorowana na torbie od maski GP-4/u, filtropochłaniacz (model zależny od okresu produkcji oraz rozmiaru części twarzowej) oraz ołówek przeciwpotny lub wkładki. Spotykane są także zewnętrzne nakładki na szkła okularów, w zamyśle przeznaczone przeciwdziałania parowaniu szkieł zimą.

Zestaw DP-6

W jego skład wchodziła część twarzowa w rozmiarze 5, torba Typ Z, filtropochłaniacz DP-6, ołówek przeciwpotny lub wkładki.

DP-6 - widok 1

Filtropochłaniacz

Zestawowy filtropochłaniacz to DP-6. Zarówno pod względem wyglądu zewnętrznego jak i gabarytów jest identyczny jak w przypadku modelu GP-4/u. Produkowany w wariancie oliwkowym oraz szarym.

Torba nośna

Torba nośna Typ Z stanowi zminiaturyzowaną wersję torby użytkowanej wraz z GP-4 i GP-4u. Jest w całości wykonana z cienkiego materiału, w jej wnętrzu znajdują się dwie przegrody - prawa na filtropochłaniacz oraz lewa na cześć twarzową wraz z rurą. Na zewnątrz brak dodatkowych kieszeni. Z tyłu obecny pas biodrowy w wersji cienkiej lub szerokiej (zależne od okresu oraz rozmiaru części twarzowej). Klapa torby zapinana na guzik wykonany z metalu lub tworzywa sztucznego.

Wersja I

Pierwsza wersja torby jest łatwo rozpoznawalna dzięki zastosowaniu guzika wykonanego z cienkiej blachy.

DP-6M - widok 5
DP-6M - widok 6
DP-6M - widok 7

Wersja II

Późniejsza wersja posiada guzik z tworzywa sztucznego lub metalu pokrytego farbą.

PDF-7 - widok 3
PDF-7 - widok 4
PDF-7 - widok 5
PDF-7 - widok 6
PDF-7 - widok 7

Zestaw DP-6M

Zestaw DP-6M składał się z części twarzowej w rozmiarze 1-4, torby Typ Z, filtropochłaniacza DP-6M oraz ołówka przeciwpotnego lub wkładek.

DP-6M - widok 1

Filtropochłaniacz

Zestawowy filtropochłaniacz to DP-6M. Litera M w oznaczeniu pochłaniacza nie oznacza modelu zmodyfikowanego, lecz jego zmniejszone gabaryty oraz wagę względem modelu DP-6. Pod względem wyglądu zewnętrznego przypomina on w znaczym stopniu model GP-4/u. Produkowany w wariancie oliwkowym oraz szarym.

DP-6M - widok 2
DP-6M - widok 3
DP-6M - widok 4

Torba nośna

Torba nośna Typ Z stanowi zminiaturyzowaną wersję torby użytkowanej wraz z GP-4 i GP-4u. Jest w całości wykonana z cienkiego materiału, w jej wnętrzu znajdują się dwie przegrody - prawa na filtropochłaniacz oraz lewa na cześć twarzową wraz z rurą. Na zewnątrz brak dodatkowych kieszeni. Z tyłu obecny pas biodrowy w wersji cienkiej lub szerokiej (zależne od okresu oraz rozmiaru części twarzowej). Klapa torby zapinana na guzik wykonany z metalu lub tworzywa sztucznego.

Wersja I

Pierwsza wersja torby jest łatwo rozpoznawalna dzięki zastosowaniu guzika wykonanego z cienkiej blachy.

DP-6M - widok 5
DP-6M - widok 6
DP-6M - widok 7

Wersja II

Późniejsza wersja posiada guzik z tworzywa sztucznego lub metalu pokrytego farbą.

PDF-7 - widok 3
PDF-7 - widok 4
PDF-7 - widok 5
PDF-7 - widok 6
PDF-7 - widok 7

Zestaw PDF-7

Ostatni z zestawów składał się z części twarzowej w rozmiarze 1-5, torby Typ Z, filtropochłaniacza GP-5 oraz ołówka przeciwpotnego lub wkładek. Czas jego wprowadzenia nie jest dokładnie znany, wiadomo natomiast, że zastąpił zarówno zestaw DP-6 jak i DP-6M.

PDF-7 - widok 1
PDF-7 - widok 2

Filtropochłaniacz

Pochłaniacz GP-5 jest pochłaniaczem małogabarytowym. W jego górnej połowie znajduje się pochłaniacz węglowy, natomiast w dolnej filtr kartonowy z domieszką azbestu. Ze względu na okres w jakim wprowadzono zestaw, stosowana była jedynie najpóźniejsza jego wersja.

pochłaniacz

pochłaniacz GP-5 II wersji - widok z boku

i
pochłaniacz

pochłaniacz GP-5 II wersji - widok z góry

i
pochłaniacz

pochłaniacz GP-5 II wersji - widok z dołu

i

Torba nośna

Torba nośna Typ Z stanowi zminiaturyzowaną wersję torby użytkowanej wraz z GP-4 i GP-4u. Jest w całości wykonana z cienkiego materiału, w jej wnętrzu znajdują się dwie przegrody - prawa na filtropochłaniacz oraz lewa na cześć twarzową wraz z rurą. Na zewnątrz brak dodatkowych kieszeni. Z tyłu obecny pas biodrowy w wersji cienkiej lub szerokiej (zależne od okresu oraz rozmiaru części twarzowej). Klapa torby zapinana na guzik wykonany z metalu lub tworzywa sztucznego (na etapie wdrożenia omawianego zestawu nie produkowano już toreb z blaszanymi guzikami).

PDF-7 - widok 3
PDF-7 - widok 4
PDF-7 - widok 5
PDF-7 - widok 6
PDF-7 - widok 7