34M (34 Mintájú gázálarc) to najdłużej użytkowany model maski w historii węgierskiego sprzętu ochrony dróg oddechowych. Jej historia rozpoczyna się wraz z zaadresowaniem potrzeby o wprowadzenie zmian w modelu 28M (kopia licencyjna niemieckiej GM24). Według specjalistów proces jej produkcji był zbyt kosztowny oraz długotrwały. Doświadczenia zaczerpnięte podczas jej eksploatacji posłużyły do stworzenia modelu 33M tűzoltóálarc, który stanowił bezpośredniego protoplastę omawianej maski. W przypadku modelu 33M w dalszym ciągu stawiano na użycie dużego filtropochłaniacza wraz z rurą łączącą. Pomysł ten jednak nie spotkał się z entuzjazmem wojskowych oficjeli, którzy byli przekonani, że nowy model maski przeciwgazowej powinien być przystosowany przede wszystkim do użycia wraz z nowym, małym modelem filtropochłaniacza, który przykręcany jest bezpośrednio do maski. W przeciągu roku wprowadzono zmiany (obejmujące budowę komory zaworów oraz dodanie zaworu wdechowego bezpośrednio w części twarzowej), które zaowocowały powstaniem modelu 34 Mintájú gázálarc (34M). Pod względem budowy nie wyróżnia się ona na tle innych masek z tego okresu. Jest wykonana z podgumowanej tkaniny, posiada wewnętrzne obrzeże z naturalnej skóry. Okrągłe okulary posiadają pierścienie umożliwiające montaż wkładek przeciwpotnych, zawór wdechowy oraz wydechowy umieszczono w jednej, wspólnej komorze zaworów, odwróconej względem 28M, nagłowie składa się z 6 pasków, którym elastyczność nadają 3 sprężyny umieszczone wewnątrz każdego z nich. W okresie przedwojennym maska przeszła jeszcze jedną niewielką modernizację obejmującą komorę zaworów, która miała miejsce w okolicach roku 1938. Specjalnie dla tego modelu opracowano także filtropochłaniacz 34M szűrőbetét oraz małą materiałową torbę nośną 34M hordtáska. Produkcję całych kompletów (z pominięciem wkładek przeciwpotnych, które były importowane z III Rzeszy) zlecono przedsiębiorstwu Mercur Műszaki és Vegyipari Rt. Poszczególne podzespoły maski pochodziły jednak z innych fabryk – przykładowo komory zaworów były wytwarzane w Hofherr-Schrantz-Clayton-Shuttleworth Magyar Gépgyári Művek Rt., od którego to producenta pochodzi sygnatura H.S. znajdująca się w wewnętrznej części komory w większości przedwojennych egzemplarzy. Na przestrzeni kolejnych lat stopniowo zmieniano zawartość zestawów oraz materiały używane do ich produkcji. Przykładowo torby nośne zostały z czasem zastąpione przez metalowe puszki Fém horddoboz oraz 42M Horddoboz, w wariancie cywilnym także puszką wykonaną z kartonu. W połowie roku 1941 wprowadzono nowy filtropochłaniacz 41M szűrőbetét. Zmiana na wiązała się z odkryciem w radzieckich magazynach zapasów środków chemicznych służących do wytwarzania arsenu, przeciwko któremu poprzedni model filtropochłaniacza był praktycznie bezużyteczny. Nowy model zewnętrznie różni się jedynie obecnością wytłoczonej litery „A" w górnej części korpusu. Do kolejnej modyfikacji doszło w roku 1943, kiedy to poprawiono skuteczność filtrowania dymów fosforowych (tym razem oznaczono je kodem FA). Maska pozostała w produkcji w praktycznie niezmienionej formie aż do końca wojny, w jej ostatnich latach zmieniono jedynie mieszankę gumową na syntetyczną (BUNA) oraz kolor skóry na wewnętrznym obrzeżu z brązowego na biały. Maski przeznaczone dla użytku cywilnego z okresu przedwojennego oraz wojennego były oznaczone jako M. gázálarc lub Р. Противогазъ (na terenach okupowanego Zakarpacia), pożarnicze jako T. gázálarc (lub П. Противогазъ w okupowanym Zakarpaciu), a przemysłowe jako 33M tűzoltóálarc. W niewielkich seriach produkowano także wariant przeznaczony do użytku z aparatami oddechowymi oraz dostosowany do użytku z zestawem mikrofonu oraz głośnika. Maski z tego okresu można odróżnić po oliwkowym kolorze farby pokrywającej komorę zaworów, wykonanej z aluminium oraz zastosowaniu mosiądzu do produkcji pozostałych metalowych elementów. Oprawki szkieł okularowych w tych egzemplarzach są pokryte czarną warstwą tlenków, które przeciwdziałają korozji, a uszczelka złącza gwintowego ma kolor beżowy. Wewnątrz maski umieszczano stempel KÁB. W okresie pomiędzy 1946, a 1948 powrócono do produkcji masek na potrzeby sił zbrojnych, głównie z podzespołów pozostałych z okresu wojennego. Brakujące elementy były wytwarzane na bieżąco, często jednak z gorszej jakości materiałów (m. in. mosiądz został całkowicie zastąpiony przez stal). Malowanie masek z tego okresu nie było w żadnym stopniu ustandaryzowane i różni się pomiędzy poszczególnymi egzemplarzami, pewną nowością jednak było użycie nowego odcienia farby zielonej, która była zauważalnie jaśniejsza od przedwojennej. W roku 1951 ponownie wrócono do produkcji modelu 34M, tym razem jednak w zakładach 1004. sz. Vállalat (później Medicor). Maski z tego okresu różnią się pod względem wyglądu i jakości wykonania w zależności od zastosowania. W wariancie wojskowym oraz cywilnym oprawki okularów są w znacznej części stalowe oraz pomalowane na kolor zielony, komora zaworów jest wykonana z aluminium, a mieszanka gumowa ma jasnoszarą barwę. Wariant przemysłowy mógł natomiast mieć także stalową komorę zaworów, czarną mieszankę gumową oraz ciemniejszy kolor tkaniny pokrywającej maskę od zewnętrznej strony. Produkcji na potrzeby sił zbrojnych zaprzestano w połowie lat 50-tych wraz z upowszechnieniem się modelu 51M, na potrzeby obrony cywilnej oraz przemysłu była produkowana aż do roku 1967, kiedy to wprowadzono model 67M. Na przestrzeni praktycznie czterech dekad produkcji model ten wyprodukowano w liczbie około 2,5 miliona sztuk. Prezentowany egzemplarz został wyprodukowany prawdopodobnie w roku 1939 (stempel KÁB wewnątrz) i był używany przez Budapest Székesfőváros Légoltalma (Obrona Powietrzna Miasta Metropolitalnego Budapesztu).
Zestawy
Zestawy dołączane wraz z maską 34M różnią się znacznie w zależności od okresu oraz przeznaczenia danego egzemplarza. Przedwojenne maski wojskowe były kompletowane wraz z filtropochłaniaczem 34M lub 41M, torbą 34M lub puszką 42M, 3 parami wkładek nieparujących lub mydełkiem przeciwpotnym oraz szmatką. Czasami stosowano także pakiet przeciwchemiczny Gázseb-csomag. zestaw cywilny różnił się nieobecnością szmatki oraz możliwością kompletacji z wcześniejszą puszką Fém horddoboz lub puszką kartonową, zestaw pożarniczy składał się z części twarzowej 33M lub 34M, dużego filtropochłaniacza 33M, rury łączącej, nosidła na filtropochłaniacz oraz wkład przeciwpotnych lub mydełka. Zestaw przemysłowy składał się z części twarzowej (o oznaczeniu 33M tűzoltóálarc), dedykowanego pochłaniacza (serii 33M, skórzanego pasa nośnego oraz wkładek lub mydełka. W latach powojennych wydawano zestawy składające się z maski, filtropochłaniacza 41M, puszki 42M oraz zestawu wkładek.
Zestaw M. gázálarc/Р. противогазъ
Przedwojenny zestaw formacji Légoltalmi Liga. W jego skład wchodziła część twarzowa, wczesny filtropochłaniacz 34M szűrőbetét, puszka 42M Horddoboz oraz wkładki przeciwpotne lub mydełko.
Filtropochłaniacz 34M szűrőbetét
Najwcześniejszy ze stosowanych filtropochłaniaczy. W górnej części posiada okrągłe złącze gwintowe w standardzie 40 mm DIN, u dołu natomiast fabrycznie znajdowała się naklejka zasłaniająca wlot powietrza. Obok naklejki umieszczano napis ,,ITT LESZAKÍTANDÓ" oznaczający miejsce jej odrywania. Na boku korpusu widoczny jest stempel zawierający cyfry rzymskie oznaczające numer seryjny. Powyżej numeru seryjnego umieszczano stempel z herbem Królestwa Węgier.
Puszka 42M Horddoboz
Ostatni z modelu puszek używanych w połączeniu z 34M. Jest wykonana z metalu, a w jej wnętrzu umieszczano kartonową wkładkę. Wieko jest zaopatrzone w obwodową uszczelkę, a w jego centralnej części umieszczono mocowania dla wkładek przeciwpotnych i pakietu przeciwchemicznego. Wieko jest zamykane z pomocą zatrzasku. Po bokach puszki, w jej górnej części znajdują się dwa mocowania do pasa nośnego, natomiast u jej dołu umieszczono dodatkowy punkt do zaczepienia krótkiego paska zaopatrzonego na końcu w hak, który należało przytwierdzić do pasa głównego. Wojenne oraz przedwojenne puszki były malowane farbą o zielono-brązowym kolorze.